Karmisz mlekiem naturalnym, a Twoje piersi stały się bolesne, nabrzmiałe i nie chce płynąć z nich pokarm? To może być zastój pokarmu. Sprawdź, co to takiego, jakie są jego objawy i co zrobić, gdy do niego dojdzie.
Spis treści
Zastój pokarmu – co warto zapamiętać?
- Zastój pokarmu to zablokowanie kanalików mlecznych w piersiach.
- Skutkiem zastoju pokarmu są m.in. bolesne i twarde piersi, trudności z wypływem mleka, gorączka, obniżone samopoczucie i białe punkty na brodawkach.
- Przyczyny zastoju pokarmu to przede wszystkim: nadprodukcja mleka, nieprawidłowe opróżnianie piersi, uciskanie piersi przez stanik, stres oraz zbyt długie przerwy w karmieniu.
- W celu pozbycia się problemu zastoju mleka można stosować: delikatne masaże piersi, ciepłe kąpiele, ciepłe okłady na piersiach przed i zimne po karmieniu. Zaleca się także karmienie maluszka w różnych pozycjach, odciąganie mleka laktatorem oraz odpowiednie nawadnianie się.
- Gdy pomimo stosowania środków zaradczych, dolegliwości nie ustępują po około 2 dobach, a ból narasta lub rośnie gorączka, należy skonsultować się z lekarzem, doradcą laktacyjnym albo położną.
Zastój pokarmu w piersiach – co to jest i jak powstaje?
Nie zawsze karmienie piersią okazuje się tak proste, jak mogłoby się wydawać. Wiele kobiet karmiących doświadcza różnych trudności i komplikacji, takich jak zastój pokarmu.
Twarda pierś? Mleko nie leci? Odczuwasz dolegliwości bólowe? To mogą być właśnie objawy zastoju pokarmu. Co to takiego? Zastój w piersiach to zablokowanie przewodów mlecznych, przez co mleko z trudem z nich wypływa, mimo uczucia przepełnionych piersi. Drożność kanalików jest blokowana przez zalegające w piersi mleko. Dolegliwość ta zazwyczaj pojawia się w pierwszych dniach po porodzie, czyli na początku laktacji, kiedy u młodej mamy dochodzi do nadprodukcji mleka, tj. nawału mlecznego. Może również wystąpić w przypadku zmniejszenia liczby karmień.
Do najczęstszych przyczyn zastoju pokarmu w piersiach należą:
- nadprodukcja mleka,
- nieprawidłowe opróżnianie piersi,
- uciskanie piersi przez zbyt ciasny biustonosz w niewłaściwym rozmiarze,
- stres,
- dłuższe przerwy w karmieniu.
Zobacz też: Dlaczego dziecko nie chce ssać piersi? Najczęstsze przyczyny
Zastój pokarmu – objawy, które powinny Cię zaniepokoić
Zatrzymanie pokarmu w piersiach przejawia się charakterystycznymi objawami. Do najczęstszych symptomów zastoju mleka należą:
- uczucie twardości i nabrzmienia piersi,
- bolesność piersi,
- uczucie gorąca w piersi,
- trudności w wypływie mleka,
- wysoka temperatura, nierzadko przekraczająca nawet 39 stopni Celsjusza,
- obniżone samopoczucie,
- białe punkty na brodawkach wskazujące na zatkanie kanalików mlecznych.
Piersi stają się bolesne zarówno w czasie karmienia, jak i innych czynności, np. spacerowania z maluszkiem leżącym w wygodnym wózeczku Anex IQ Premium.
Zastój pokarmu – guzek w piersiach
Twardość to jeden z częstych symptomów wskazujących na zastój pokarmu w piersiach. Guzki również mogą być objawem tej dolegliwości. W przypadku zastoju pokarmu część piersi jest zazwyczaj obrzęknięta, zaczerwieniona i nieco twardsza oraz cieplejsza. Ponadto w okolicach przewodu mlecznego mogą pojawiać się właśnie wyczuwalne zgrubienia lub twarde guzki w piersiach. Karmienie staje się przez to mniej efektywne i bardziej bolesne dla kobiety. Zastoje w piersiach, a tym samym guzki, mogą się przemieszczać – zdarza się więc, że w jednym dniu zauważysz obrzęk czy zgrubienie piersi w konkretnym miejscu, a po jakimś czasie w innym.
Jak odróżnić guzek wynikający z zastoju od guzka mającego inne przyczyny? Jeśli zauważysz u siebie niepokojące guzy i zgrubienia, najlepiej skonsultuj się ze specjalistą. Zrób to zwłaszcza w sytuacji, gdy po 1-2 tygodniach, mimo leczenia zastoju, guzek nadal występuje w piersi.
Zastój pokarmu a zapalenie piersi
Niekiedy zastój mleka w piersiach może przerodzić się w zapalenie piersi. Dolegliwość ta zazwyczaj jest spowodowana nieprawidłowymi działaniami w przypadku zastoju pokarmu. Zalicza się do nich przede wszystkim niepełne opróżnianie piersi przez maluszka, zbyt długie przerwy między kolejnymi karmieniami, niewłaściwą pozycję i technikę karmienia oraz zbyt intensywne uciskanie piersi.
Ta dolegliwość objawia się głównie zaczerwienieniem, bólem i obrzękami tej części ciała, a także bólami mięśni i głowy, złym samopoczuciem i zmęczeniem, a nawet dreszczami. Objawy zapalenia piersi mogą być mylone z grypą czy przeziębieniem. W przypadku wystąpienia dolegliwości zaleca się stosowanie zimnych okładów na piersi, odpowiednie nawadnianie organizmu, a w razie silnego bólu przyjęcie paracetamolu czy Ibuprofenu. Należy też skonsultować się z lekarzem, gdyż zapalenie piersi może wymagać podania antybiotyku.
Zastój a nawał pokarmu
Czym zastój różni się od nawału pokarmu? Można powiedzieć, że nawał jest przeciwieństwem zastoju. To przepełnienie piersi mlekiem, które po raz pierwszy pojawia się najczęściej między 3. a 5. dobą po porodzie. Może też występować później w różnych sytuacjach, np.:
- gdy malec nie opróżnia całkowicie obu piersi,
- po dłuższym niż zazwyczaj okresie przerwy między karmieniami,
- w przypadku odciągania dużych ilości pokarmu laktatorem, co nadmiernie pobudza produkcję mleka,
- gdy dochodzi do rozpoczęcia wzmożonej produkcji pokarmu.
Nawał mleka objawia się przede wszystkim nabrzmieniem i napięciem piersi. Stają się one ciężkie, twarde, niekiedy gorące, a pokarm wypływa z nich bez problemu. Jak poradzić sobie z nawałem pokarmu? Możesz przystawiać smyka jak najczęściej do piersi, pić napary z szałwii i stosować zimne okłady na biuście po karmieniu. Przed przystawieniem brzdąca możesz odciągnąć nieco pokarmu za pomocą laktatora. Możesz również polewać piersi ciepłą wodą lub kłaść na nie ciepłe okłady – dzięki temu pobudzisz wypływanie mleka.
Sprawdź też: Jak odstawić dziecko od karmienia piersią? Podpowiadamy!
Co na zastoje w piersiach?
Zastoje w piersiach mogą być bolesne i nieprzyjemne dla karmiącej mamy. Co na zastój pokarmu zastosować, aby pozbyć się tej przykrej dolegliwości? Na początek należy określić przyczynę problemu. Możesz to zrobić samodzielnie lub skonsultować się z lekarzem, położną albo doradcą laktacyjnym. Identyfikacja przyczyny pozwoli Ci ją wyeliminować.
Jak zlikwidować zator mleczny?
- Przede wszystkim istotne jest opróżnianie piersi. W tym celu zaleca się częste karmienie maluszka i przykładanie go w różnych pozycjach.
- Unikaj długich przerw między karmieniami, a w razie potrzeby odciągaj mleko laktatorem.
- Nie obawiaj się przykładania smyka do chorej piersi. Jest to bardzo wskazane i konieczne, aby pozbyć się zastojów. Podawaj malcowi pierś z zastojem pokarmu jako główną do karmienia, a pierś zdrową co 3-4 karmienia.
- W celu pozbycia się zastojów stosuj ciepłe okładów na piersi przed karmieniem, a chłodne po.
- Istotny jest właściwie dobrany, miękki biustonosz, który nie powinien obcierać ani uciskać piersi.
- Dbaj również o odpowiednie nawodnienie organizmu i odpoczynek.
Zastój pokarmu w piersiach – domowe sposoby łagodzenia dolegliwości
Czy istnieją domowe sposoby, które pomagają łagodzić dolegliwości powodowane przez zastój pokarmu? Co robić w takich sytuacjach?
Jak rozmasować zastój pokarmu?
Możesz wspomóc się masażami piersi. Przed i w czasie karmienia delikatnie i lekko gładź piersi, aby zwiększyć wypływanie mleka. Wykonuj okrężne ruchy, kierując się od zewnętrznej strony piersi w kierunku brodawki.
Unikaj silnego masażu, który może nasilić zastój, spowodować obrzęki, a nawet uszkodzić naczynia krwionośne i przyczynić się do powstania stanu zapalnego. Pomocny może też okazać się drenaż limfatyczny wykonany przez specjalistę, np. doradcę laktacyjnego.
Twarda pierś: karmienie a ciepła kąpiel
Na zator w piersi mogą pomóc również ciepłe kąpiele i prysznice. Ciepła woda nie tylko relaksuje, ale też rozluźnia kanaliki mleczne, ułatwiając przepływ pokarmu i pomagając w zmniejszaniu obrzęków.
Okłady ze schłodzonej kapusty
Po karmieniu można zastosować okłady ze schłodzonych, rozbitych liści kapusty. Zimno zadziała kojąco na piersi, a sok z kapusty dodatkowo wpłynie przeciwzapalnie i ściągająco. Zamiast kapusty możesz po prostu wykorzystać schłodzoną tkaninę, np. gazę albo tetrową pieluszkę.
Twarda, boląca pierś – karmienie ze zmianą pozycji
Na miejscowy zastój pokarmu w piersiach może również pomóc częsta zmiana pozycji w czasie karmienia smyka. Dzięki temu lepiej opróżnisz piersi z pokarmu. Szczególnie pomocna może być pozycja, podczas której nos smyka znajduje się po stronie tej części piersi, w której występuje zastój mleka.
Właściwa pozycja wpłynie na efektywność karmienia, a w rezultacie również na wypływanie pokarmu.
Zobacz też: Jak karmić noworodka butelką? Praktyczne wskazówki
Zastój pokarmu – kiedy udać się do specjalisty?
Twarda pierś przy karmieniu, ból i inne dolegliwości związane z zastojem pokarmu można zlikwidować, stosując się do przedstawionych wyżej wskazówek. Ciepłe kąpiele i okłady, dobre nawodnienie, łagodne masaże piersi mogą pomóc w zlikwidowaniu nieprzyjemnych symptomów zastoju mleka.
Jeśli jednak nie zauważysz u siebie poprawy po około 24-48 godzinach od rozpoczęcia działań łagodzących albo ból jest bardzo silny i utrzymuje się pomimo przyjmowania środków przeciwbólowych, skonsultuj się z lekarzem, położną albo doradcą laktacyjnym. Możliwe, że konieczne będzie zastosowanie dodatkowego leczenia farmakologicznego. Kontakt ze specjalistą jest też wskazany w przypadku gorączki i rosnącego guzka.
Zastój a brak nawału pokarmu
Niekiedy u kobiety występuje brak nawału pokarmu, co świadczy o tym, że piersi nie zaczęły produkować spodziewanej ilości mleka. Objawia się m.in. zmniejszoną ilością mleka oraz brakiem uczucia nabrzmiałych, twardych piersi. Sytuacja ta może być kłopotliwa, a nawet groźna, gdyż może skutkować zmniejszoną produkcją mleka, a tym samym niewystarczającym najadaniem się maluszka. Jeśli nie jesteś w stanie samodzielnie określić, czy występuje u Ciebie brak nawału, czy może zastój pokarmu, skonsultuj się ze specjalistą.
Zastoje w piersiach po odstawieniu – jak łagodzić dolegliwości?
Zastoje w piersiach mogą pojawiać się w przypadku długich przerw między kolejnymi karmieniami, a także przy wygaszaniu laktacji. Dlatego, gdy chcesz odstawić malca od piersi na stałe, zrób to w umiejętny, łagodny sposób. Przede wszystkim stosuj chłodne okłady na piersi, delikatny masaż i odciągaj mleko wyłącznie do momentu pojawienia się uczucia ulgi. Nie wykonuj żadnych czynności, które pobudzałyby produkcję pokarmu. Odstawiaj malca od piersi stopniowo, aby nie spowodować nagłego zastoju i dyskomfortu. Pomocne mogą też okazać się napary z ziół, zwłaszcza szałwii i mięty, które wykazują właściwości zmniejszające ilość produkowanego mleka.
Już wiesz, jak skutecznie radzić sobie z zastojem pokarmu?
Objawem zastoju pokarmu są nabrzmiałe, bolesne, twarde piersi – karmienie w takim przypadku może być bolesne, a często też mało efektywne. Na szczęście istnieją sposoby na łagodzenie tej dolegliwości. Nasze wskazówki z pewnością pomogą Ci uporać się z tym problemem.
Czy miałaś zastoje pokarmu podczas karmienia piersią? Jak sobie z nimi poradziłaś? Podziel się z nami swoimi doświadczeniami i spostrzeżeniami. Zobacz też asortyment sklepu BoboWózki. Znajdziesz w nim kompleksową wyprawkę dla maluszka, począwszy od wózka głębokiego i spacerowego, takiego jak model Easywalker Rockey S lub Roan IVI 2.0, przez fotelik samochodowy, leżaczek i łóżeczko, aż po krzesełko do karmienia, bujaczek czy mebelki do dziecięcego pokoju.
Zobacz więcej: Karmienie noworodka: poradnik dla świeżo upieczonych rodziców
Źródła:
https://www.gov.pl/web/zdrowie/karmienie-piersia
https://wrozkacycuszka.pl/pl/blog/czy-to-zastoj-czy-zatkany-kanalik-jak-to-odroznic-1682569001.html
https://www.e-zikoapteka.pl/artykuly/zastoj-pokarmu-jak-sobie-z-nim-radzic.html
Jak długo może trwać zastój pokarmu?
Zastój pokarmu trwa zazwyczaj od 24 do 48 godzin. Dolegliwość mija szybko po zastosowaniu odpowiednich metod. Kluczowe jest częste i poprawne przystawianie dziecka do piersi. Zimne okłady po karmieniu przyspieszają ustąpienie obrzęku. Zastój wymaga konsultacji z doradcą laktacyjnym lub lekarzem. Długi stan zapalny prowadzi do poważnych problemów laktacyjnych. Szybka reakcja zapobiega infekcji w kanalikach mlekowych.
Po czym poznać, że nie ma mleka w piersiach?
Brak mleka w piersiach rozpoznasz po zachowaniu dziecka. Głodny maluch jest niespokojny i płacze po karmieniu. Dziecko oddaje mniej niż sześć mokrych pieluszek na dobę. Prawidłowy przyrost wagi malucha ulega wyraźnemu zahamowaniu. Twoje piersi stają się stale miękkie i wiotkie.
Główne objawy małej ilości pokarmu:
- Brak odgłosu przełykania podczas ssania piersi.
- Rzadkie i skąpe wypróżnienia u noworodka.
- Ciągłe szukanie piersi przez niemowlę po posiłku.
- Miękkie i puste w dotyku piersi przed karmieniem.
Ile czasu napełnia się pierś?
Pierś napełnia się pokarmem nieustannie przez całą dobę. Ten proces zależy od częstotliwości opróżniania piersi. Puste piersi produkują mleko znacznie szybciej niż te pełne. Odczuwalne napełnienie po karmieniu następuje po dwóch godzinach. Organizm dostosowuje produkcję do aktualnych potrzeb noworodka. Częste karmienie skutecznie stymuluje gruczoły do intensywnej pracy. W nocy poziom prolaktyny mocno rośnie. Nocne karmienia świetnie pobudzają laktację.
Po czym poznać, że nie ma mleka w piersiach?
Prawdziwy brak pokarmu potwierdza mały przyrost masy niemowlaka. Dziecko staje się bardzo rozdrażnione w trakcie ssania. Maluch wypuszcza pierś z powodu frustracji pustą brodawką. Ilość brudnych i mokrych pieluszek drastycznie spada poniżej normy. Piersi przed karmieniem są stale miękkie i luźne. Laktator po stymulacji laktacji odciąga minimalne ilości mleka. Skonsultuj się wtedy z profesjonalnym doradcą laktacyjnym. Specjalista oceni sytuację i pomoże poprawić karmienie.
